Jakub Bożydar Wiśniewski – Marksizm jako intelektualny bankrut i ideologiczne zombie

Marksizm jest ideologią całkowicie zbankrutowaną, nie tylko empirycznie, ale, co dużo istotniejsze, również logicznie – innymi słowy, był on zbankrutowany już od chwili powstania. I to w zasadzie pod każdym względem: 1. Laborystyczna teoria wartości została obalona już w latach 70. XIX wieku przez pionierów rewolucji marginalistycznej oraz subiektywistycznej analizy...

Dalej

Jakub Bożydar Wiśniewski – Wolność i własność jako rozwojowa konieczność

Wielu traktuje bezwarunkowy szacunek dla wolności osobistej, własności prywatnej i swobodnej wymiany dóbr i usług jako pewien ideał, który miło byłoby osiągnąć i którego osiągnięcie znacznie przyspieszyłoby rozwój cywilizacyjny. Tymczasem całkiem możliwe, że bardziej poprawna jest inna perspektywa, w ramach której bezwarunkowy szacunek dla wolności osobistej, własności prywatnej i swobodnej...

Dalej

Jakub Bożydar Wiśniewski – O największej zalecie Internetu i pożytkach z informacyjnej wstrzemięźliwości

Największą zaletą Internetu nie jest to, że umożliwia on natychmiastowy dostęp do wszelkiego rodzaju informacyjnych „nowości”, ale to, że umożliwia on nieograniczony dostęp do wszelkiego rodzaju uczonych „staroci”, które zdążyły już przejść intelektualną próbę czasu. 99.9% zawartości Internetu – w tym zwłaszcza tzw. mediów społecznościowych – zasługuje wyłącznie na to,...

Dalej

Jakub Bożydar Wiśniewski – Wolne społeczeństwo jako intelektualna innowacja

W swoich najnowszych książkach Deirdre N. McCloskey sugeruje, że głównym źródłem bezprecedensowego wzbogacenia się świata na przestrzeni ostatnich dwustu lat była nie bezprecedensowa akumulacja kapitału, ale bezprecedensowa akumulacja innowacji – zarówno technologicznych, jak i intelektualnych (gdzie wśród tych drugich najważniejsza była szeroka akceptacja dla tzw. wartości burżuazyjnych). Bardzo istotne jest...

Dalej

Jakub Bożydar Wiśniewski – Zamożność społeczeństw i przedsiębiorcza asceza

Według pewnych popularnych tez socjologicznych, wypracowanie osobistego bogactwa w epoce powszechnego niedostatku jest najlepszym dowodem siły charakteru, a więc wytężonej i wręcz ascetycznej pracy na rzecz doskonalenia własnej osobowości. W tego rodzaju aktywnej, przedsiębiorczej ascezie np. Max Weber widział źródło zamożności społeczeństw wyrosłych na gruncie etyki protestanckiej. Być może zachowanie...

Dalej

Jakub Bożydar Wiśniewski – O niebezpieczeństwie zabawy w „dobry etatyzm”

Stwierdzenie „skoro monopolistyczne aparaty opresji już istnieją, to niech przynajmniej robią X” jest zawsze domorosłą zabawą w „dobry etatyzm”. Innymi słowy, każde tego rodzaju stwierdzenie jest w najlepszym razie bezsensowne z punktu widzenia osoby, która uznaje, że autentyczną wartość społeczną mogą wytwarzać wyłącznie instytucje działające w oparciu o zasady dobrowolności,...

Dalej

Jakub Bożydar Wiśniewski – Biznes jako pomost między skutecznym a dobrym

Bernard Mandeville częściowo mylił się twierdząc, że prywatne wady prowadzą do publicznych korzyści – nie dlatego, że źle opisał stosowną relację wynikania, ale dlatego, że niesłusznie opisał pokojowe zabieganie o interes własny jako wadę. W końcu jeśli skuteczne zabieganie o interes własny pozwala na lepsze zrealizowanie swojego produktywnego potencjału, a...

Dalej

Jakub Bożydar Wiśniewski – Psychologiczne tragedie „opiekuńczego” etatyzmu

Spośród wszystkich etatystycznych „argumentów” najbardziej bezczelny w swoim emocjonalnym szantażu jest naturalnie ten o biednych i potrzebujących „umierających pod płotami” w wyniku nieistnienia „systemowych rozwiązań” oferowanych przez etatystyczny aparat przemocy. Dobrze znane są standardowe odpowiedzi na ten „argument”: w społeczeństwie dobrowolnym, w którym nie ma tolerancji dla zjawiska legalnej grabieży,...

Dalej

Jakub Bożydar Wiśniewski – O zgubnym uroku pozornych uzasadnień

Stwierdzenia można z grubsza podzielić pod względem ich wartości poznawczej na gołosłowne, pozornie uzasadnione i uzasadnione. Przykłady stwierdzeń gołosłownych to:1. Demokracja to najlepszy z dotychczas wymyślonych ustrojów.2. Kraje powinny się jednoczyć, a nie dzielić. Przykłady stwierdzeń pozornie uzasadnionych to:1. Demokracja jest gorsza niż monarchia, bo demokratyczni politycy mają wyższą preferencję...

Dalej

Jakub Bożydar Wiśniewski – Czwarta rewolucja, czyli w kierunku społeczeństwa przedsiębiorców

Punkty zwrotne historii rozwoju gospodarczego wyznaczają trzy rewolucje – rewolucja neolityczna, rewolucja przemysłowa i rewolucja informacyjna. I choć wszystkie one związane były z jakościowymi skokami w produkcyjnym potencjale ludzkości, każda z nich wykorzystywała nieco inne źródło owego potencjału. Rewolucja neolityczna była związana przede wszystkim z przekroczeniem pewnego kluczowego progu specjalizacji...

Dalej